Stemgeheim van verkiezingen op Aruba ernstig in gevaar

Al tientallen jaren verlopen verkiezingen analoog op Aruba – en daarmee robuust en betrouwbaar. Echter, door ondoordachte ad-hoc digitaliseringsplannen komt het stemgeheim (en mogelijk ook de betrouwbaarheid) ernstig in gevaar in verkiezingen op Aruba over 50 dagen. Alhoewel op afstand hier in Nederland, luidde ik de noodklok in de belangrijkste nationale media daar:

Bron: Facebook

Wat is er aan de hand?

De organisatie van verkiezingen op Aruba lijken veel op verkiezingen in een middelgrote stad in Nederland. Het kiezersbestand omvat rond de 70.000 kiezers. De kiezer krijgt een oproepkaart en het stemmen gebeurt met een rood potlood. Daarna wordt de opgevouwen stembiljet door de kiezer zelf in een stembus gestopt. Dit alles gebeurt in het openbaar. De meeste partijen hebben van oudsher op elk stembureau meerdere waarnemers die ook over de kiezerslijsten beschikken. Aan het eind van de dag worden alle stembiljetten in het openbaar geteld en binnen drie tot vier uren zijn de uitslagen van het hele eiland bekend. Het hoofdstembureau houdt goed toezicht over het gehele proces en telt na afloop van de verkiezingen opnieuw alle stembiljetten.

Zo zijn al decennia lang controleerbare, transparante en betrouwbare verkiezingen gehouden. Stemmen per volmacht – het stemmen voor een ander persoon via volmacht – is sinds de jaren zeventig niet meer mogelijk.

Met het argument om de mogelijkheid van besmetting tegen te gaan vanwege COVID-19, en om nog sneller tot een uitslag te komen (want drie uur wachten op de verkiezingsuitslag vindt men niet snel genoeg), is de regering van plan om het verkiezingsproces deels te digitaliseren. Hoewel de verkiezingen al over 50 dagen worden gehouden, heeft de regering nog geen volledig publiekelijk inzicht gegeven in de voorgenomen veranderingen. Wel zijn de volgende wijzigingen in de pers genoemd:

  1. De oproepkaarten zullen voorzien worden van een QR-code. Deze zal bij het toetreden van het kieslokaal gescand worden om de identiteit van de kiezer te controleren. In plaats van wat in de huidige kiesverordening (wet) staat, dat de naam van de kiezer hoorbaar in het stemlokaal genoemd moet worden, zal dat bij het scannen niet meer gebeuren.
  2. Nadat de kiezer met een rood potlood heeft gestemd, vouwt deze het stembiljet dicht en verlaat het stemhok. Daarna moet de kiezer zelf het stembiljet weer openen en zelf door een scanner leiden zodat zijn stembiljet gescand kan worden. Daarna vouwt de keizer het stembiljet weer dicht en doet het in een stembus.

Het is onduidelijk of aan het eind van de verkiezingsdag alle stembiljetten ook nog eens handmatig in het openbaar geteld gaan worden, omdat stemmenscanners ingezet worden in verband met de pandemie.

Wat zijn de geïntroduceerde gevaren?

De huidige regering in Aruba heeft plannen om last-minute een stempas- en stemmenscanner (ImageCast Precinct van Dominion Voting Systems) te introduceren.

    Het stemgeheim van verkiezingen in Aruba komt ernstig in gevaar
  1. Burgers die een stem uitbrengen moeten zelf hun stem in de stemmenteller stoppen. De stemmenteller wordt daarmee een soort stemcomputer.
  2. Als de administratie van de volgorde van de ingescande stempassen naast de volgorde gelegd wordt van de ingescande stemformulieren, dan is in één keer geautomatiseerd het stemgeheim opgeheven.

    Betrouwbaarheid van verkiezingsuitslag komt (ernstig) in gevaar
  3. De uitkomst van de Dominion-telling wordt op een USB-stick/geheugenkaart gezet en gaat naar een centrale plek waar alles digitaal bij elkaar opgeteld wordt. Dit proces verliep tientallen jaren analoog, maar door de voorgestelde wijzigingen kunnen hackers mogelijk met de uitslag frauderen, maar is ook fraude van binnenuit een mogelijkheid.

Wat vindt de Electorale Raad in Aruba van de gemelde gevaren?

Op 5 mei 2021 is in het Arubaans Parlement een bespreking geweest met de voorzitter van de Electorale Raad van Aruba (equivalent van de Kiesraad in Nederland) over de voorgenomen digitalisering. Zij blijven voet bij stuk houden en negeren bovenstaande waarschuwing. Volgens hen is alles in orde, omdat de twee scanners niet aan elkaar verbonden zijn, maar stand-alone fungeren tijdens de verkiezing.

Waar deze voorzitter aan voorbij gaat is dat tijdens de verkiezing de scanners wel stand-alone kunnen opereren, dat dit natuurlijk niet wil zeggen dat deze na de verkiezing niet alsnog aan elkaar geknoopt kunnen worden …

Update 12 mei 2021

Onder de toenemende druk uit de Arubaanse samenleving heeft premier Wever Croes bekend gemaakt dat het gebruik van scanners niet doorgaat. Hoera!

About Sijmen Ruwhof

Independent IT Security Researcher / Ethical Hacker
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.